تاریخ دریافت: 3/9/1392 تاریخ پذیرش: 17/11/1392

مقدمه

دسترسی به اینترنت پدیده ای روبه گسترش اسـتو ه ر روز تع داد بی شتری از اف راد در زم ره ی اسـتفادهکنندگان اینترنت قرار می گیرند(1). اینترنت اکنـون در اوجانقلاب صنعتی دیجیتالی قـرار دارد(2) و هرگونـه انقـلابجدیـدی، بـی گمـان مـشکلات و گرفتـاری اهـ ی جدیـد می آفریند. ویژگی های منحصر بـه فـرد اینترنـت از جملـهسهولت دسترسی به آن، 24 سـاعته بـودن، سـادگی کـار،هزینه پایین، گمنام ماندن کاربران آن و … همگی موجـباستقبال عظیم مردم در سراسر جهان از آن شده است(3).
از بین رسانه های جمعی و فن آوری جدید، اینترنتبرای فرد، خانواده و جامعه، مـسائل و مـشکلاتی را ایجـادکـرده کـه شایـسته ی توجـه و عنایـت خـاص متفکـران، پژوهشگران و روانشناسان است . از سال 2000 تـا ژوئـن2012 میلاد ی تعـداد کـاربران اینترنتـی سـالانه افـزایشفزاینده ای داشته است، که آمار بدین صورت اسـت: آسـیایک میلیارد و 76 میلیون کاربراینترنتی و این در حالی بـود که در سال 2000 میلادی فقط 114 میلیون کاربراینترنتی وجود داشت ه است ، ایالات متحـده ی آمریکـا 527 میلیـونکاربر، اروپا 518 میلیون کاربر، استرالیا 24 میلیـون کـاربر، آفریقا 167 میلیون کاربر و خـاور میانـه 90 میلیـون کـاربر اینترنتی را شامل می شوند،کل جمعیت دنیا در سال 2000 مــیلادی 7 میلیــارد بــود ، کــه بــالغ بــر 360 میلیــون کاربراینترنتی وجود داشت و این در حالی است که با همینتعداد جمعیت در سـال 2012 مـیلادی بـالغ بـر 2 میلیـاردکاربر اینترنتـی بـه صـورت فزاینـده ای رشـد پیـدا کـردهاست(4).
در ایران آمار کـاربران اینترنـت افـزایش روزافـزونداشته است؛ به طوری که برپایه گزارش وزارت ارتباطات وفناوری اطلاعات، تنها در چند سـال اخیـر شـمار کـاربراناینترنت در کشور بیست و پنج برابر شده است(5).
کاربردهای فراوان اینترنت و جذابیت های آن سببشده در سال های اخیر پدیـده ای بـا عنـوان “اعتیـاد بـهاینترنت” (Internet addiction) ظهور یابد(6). اعتیاد به اینترنت اصـطلاحی اسـت کـه اولـین بـارگلدبرگ (Goldberg) آن را برای اسـتفاده بـیش از حـد ووسواسی و آسیب شناسانه به اینترنـت بـه کـار بـرد، البتـهجامعه علمی قبلاً با مفاهیمی از قبیل اعتیـاد بـه فنـاوری،اعتیاد به رایانه و اعتیاد به بازی های رایانه ای آشنا بود. در واقع این تفکر که استفاده از رایانه ممکن است به صـورتاجباری یا حتی رفتاری اعتیاد آمیز و غیر قابل ترک در آیـداز دهـه 1970 شـکل گرفـت(7). یانـگ (Young) معتقـد است که اختلال اعتیاد به اینترنت یـک “اخـتلال کنتـرلتکانـه ای” (Impulse Control Disorders) اسـت تـا نوعی وابستگی و معیار تشخیص آن شباهت بیـشتری بـه”قمـار بـازی بیمـار گونـه” (Pathological gambling) دارد، پس م ی توان آن را به عنوان اخـتلال تکانـه در نظـرگرفت؛ و این در حالی است که اعتیاد به اینترنـت دامنـه ی گسترده ای از رفتارها و مـشکلات کنتـرل تکانـه را در بـر می گیرد(8, 9). دیویس (Deivis) در پـژوهش خـود بیـانکرد که افراد در استفاده ی بـیش از حـد از اینترنـت دچـارمشکلات درسی، شغلی و یـا بـین فـردی، بـی تـوجهی وغفلت از دوستان، خانواده وشغل، تغییر در سبک زندگی بـهمنظور وقت بیشتر برای رفتن به اینترنت، کاهش عمـومیقابل ملاحظه فعالیت های جسمی، دروغگویی به خـانواده، کاهش فعالیت های لذت بخـش و سـرگرمی هـای قبلـیبرای رفتن به اینترنت است(10).
پژوهشگران متخصص در حوزه ی اینترنت همچونیانگ(11)، ناکس (Knox) (12)، اندرسـون (Anderson) (13)، لوها، لی پینـگ و زاولان (Lau-hua, Li-Ping & Zhao-lan) (14) همگی بر ماهیت اعتیاد آور اینترنـت بـهخصوص در قشر دانشجو تأکید داشـتهانـد . بیـشترین آمـاراعتیاد به اینترنت در دانشجویان سراسر دن یا که بـر اسـاس مرکز پژوهش های دانشگاهها صـورت گرفتـه بـه ترتیـبشامل آمریکا، آفریقای جنوبی، کره ی جنوبی، تایوان، نروژ،انگلستان، ایتالی ا، چین و قبرس می باشد(15). دسـتیابی بـهبهره وری مناسب در حرفه پرستاری نیازمند آن اسـت کـهنیروهای تربیت شـده در طـی دوران دانـشجویی حـداکثردانش و مهارت لازم را برای حرفـه آینـده خـود بـه طـرقمختلف کسب نمایند(16).
تعداد کاربران حرفه ای و نیمه حرفه ای اینترنت دربین دانشجویان علوم پزشکی بـه اقتـضای شـغل و حرفـهآنان و دسترسی بیشتر به امکانات مربـوط در محـیط هـای دانشگاهی در مقایسه با محیطهای دیگر، به مراتب بیـشتراز گروه های دیگر است(17).
در مورد تعداد مبتلایـان اعتیـاد اینترنتـی در کـشورایران، هیچ آمار دقیقی وجود ندارد. اما درگـاهی و رضـویدر پزوهش خود که بر روی 732 نفر از کاربران اینترنت درسنین 15 تا 39 سال انجام دادند، گزارش کرده اند کـه 30 درصد کاربران، به اینترنـت اعتیـاد داشـته و همـه ی آنهـادرجـات مختلفـی از رفتارهـای روانـی- اجتمـاعی ماننـد؛ احساس بیگانگی با خود، احساس ضعف و ناتوانی در انجامامور، رفتار ناهنجاراجتماعی را از خود نـشان دادنـد(18). در پژوهش ویزیـشفر هـم کـه بـر روی 230نفـر از کـاربراناینترنت انجام شـد 5/17 درصـد از کـاربران دچـار اعتیـادخفیف یا احتمال به اعتیـاد و 2/2درصـد دچـار اعتیـاد بـهاینترنت بودند(19).
بحری و همکاران نیز در پژوهش خود شیوع اعتیـادبه اینترنت در میان دانشجویان علوم پزشکی شهر بیرجنـدرا 5/9 درصــد اعــلام کــرده انــد (20). چهــارمین نــسخه راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانـی (DSM-VI-Diagnostic and Statistical Manual for ) (TRMental Disorder Text Revision) که استاندارد هایی برای طبقه بندی انواع بیماری های روانی ارائه مـی کنـد،اعتیاد به اینترنت را در مجموعه اختلال کنترل تکانه که به گونه ای دیگر مشخص نشده اسـت معرفـی کـرده و ایـناختلال در ویـرایش بعـدیDSM در سـال 2011 نیـز درهمین طبقه آورده شده است(21)، همچنین پژوهش هـایپیشین نشان می دهد که مـلاک هـای تشخیـصی اعتیـاداینترنتی با ملاک های تشخیصی بـرای “اخـتلال کنتـرلتکانه”، “قماربـازی بیمارگونـه” و نیـز وابـستگی بـه مـواد(مبتنی بر DSM-VI-TR) همپوشانی داشـته و اسـتفاده ازاین ملاک هـا در پـژوهش هـای بـسیاری بـه کـار رفتـهاست(22).
فرانگوس و همکاران (Frangos) با هدف اعتیاد بهاینترنت در بین دانشجویان یونانی با شـرکت 1876 نفـر ازدانشجویان 18-27 ساله انجام شد، یافته های این مطالعهاز طریق داخل “پرسشنامه اعتیاد به اینترنت” باشد یانـگجمع آوری شد. یافته ها نشان داد کـه 6/11درصـداز ایـندانشجویان اعتیاد به اینترنت داشتند، همچنین این مطالعـهنشان داد که افراد معتاد بـه اینترنـت دچـار افـت عملکـردتحصیلی شدند و بیشتر به اتاقهـا ی گفتگـو، وبـلاگ و …
می پرداختند، همچنین این نتایج نـشان داد کـه مـردان بـااحتمال بیشتری نسبت به زنان معتاد به اینترنت می باشـند (15).
با توجـه بـه اینکـه مـسئله اعتیـاد بـه اینترنـت دربـسیاری از جوامـع صـنعتی و پیـشرفته بـه خـصوص دردانشگاه های علوم پزشـکی مـورد بحـث و بررسـی بـوده،وهمچنــین دانــشجویان علــوم پزشــکی بــه خــصوصدانشجویان پرستاری به عنوان کسانی که سـلامت جامعـهنیز منوط دانـش، نگـرش و رفتـار آنهـا سـت و نهایتـا درمشاغلی قرار خواهند گرفت که انتقال دهندگان پ یـامهـا ی بهداشتی بوده، بایستی به طور ویژه مورد توجه خاص قـراربگیرنـد(15, 23) لـذا مطالعـه ی حاضـر بـا هـدف تعیـین وض عیت اعتی اد ب ه اینترن ت و عوام ل م رتبط ب ا آن در دانشجویان پرستاری دانـشگاه هـای علـوم پزشـکی شـهرتهران در سال1392 انجام شد.

روش مطالعه

پژوهش حاضر یک پژوهش توصیفی اسـت کـه بـهصورت مقطعـی در 6 مـاه اول سـال 92 انجـام گرفت،کـهجامعه مورد مطالعه آن را دانـشجویان دانـشگاه هـای علـومپزشــکی تهــران و محــیط مطالعــه آن را دانــشکده هــایپرستاری دانشگاه های علوم پزشکی تهران می باشد. درایـنپـژوهش کلیـه دانـشجویان پرسـتاری دانـشگاه هـای علـوم پزشکی تهرا ن (دانشگاه علوم پزشکی تهران، دانشگاه علـومپزشکی بقیـه اﷲ، دانـشگاه علـوم پزشـکی شـهید بهـشتی،دانشگاه علوم پزشـکی ارتـش، دانـشگاه علـوم پزشـکی آزاداس لامی، دان شگاه عل وم پزش کی ش اهد، دان شگاه عل ومبهزیستی و توانبخشی) می باشد، که بر اساس آمار اخذ شـدهدر وزارت بهداشت و درمان بالغ بر 2800 نفر می باشـد(24)، که از این تعداد 2128 نفر (76 درصـد) در دوره کارشناسـی،504 نفر (18 درصد ) در دوره ارشد و 140 نفر (5 درصـد) در دوره دکتری مشغول به تحصیل بودند.
انــدازه نمونــه بــا توجــه بــه مطالعــه ندوشــن وهمکاران(25) که شیوع اعتیاد به اینترنـت را 10% گـزارشکـرده بودنـد، بـا احتمـال خطـای نـوع اول (α) 05/0 و 05/0d= و 3/0=p با استفاده از فرمول برآورد شیوع 323 نفر محاسبه شد، اما در عمل 330 نمونه در نظر گرفته شد.
بدین ترتیـب از کـل نمونـه 330 نفـری، 250 نفـر از دورهکارشناسی، 60 نفر از دوره ارشد و 20 نفر از دوره دکتـریبودند. نمونه گیری به تناسب جمعیـت (Population Per Unit: ppu) در دانشگاه ها انجام شد. برای مثال دانـشگاهعلوم بهزیـستی و توانبخـشی 110 دانـشجوی کارشناسـیارشــد پرســتاری دارد، کــه بــه 8/21% کــل دانــشجویان کارشناسی ارشد را تشکیل میدهد. با توجـه بـه اینکـه 60 نفر دانشجوی کارشناسی ارشد در نمونـه پـژوهش حاضـرهـستند، بایـد 8/21 %آنهـا از دانـشگاه علـوم بهزیـستی و توانبخشی باشد که تقریباً 13 نفر خواهد بود. سایر دانشکدهها به همین صورت بر اساس مقطع تحصیلی نمونه گیـریانجام شد.
روند نمونه گیری به این صورت بود که ابتدا لیـستاسامی دانشجویان هر دانشکده به تفکیک مقطع تحـصیلیاز آموزش آن دانشکده اخـذ گردیـد، بـا توجـه بـه تناسـبجمعیت بین اسامی دانشجویان در هـر دانـشکده بـصورتتصادفی، قرعه کشی انجام شد. سپس نسبت مدنظر بـرایآن دانشکده تعیین شد، نام هـر دانـشجویی کـه از لیـستخارج می شد پرسشنامه جهت تکمیل به وی داده می شد.
از بین 2800 نفر دانشجوی پرستاری 330 نفر دانشجو بـهتناسب جمعیت در دانشگاه هـا انتخـاب شـد. کـسانی کـهمعیارهای ورود به پژوهش را داشـتند مـورد بررسـی قـرارگرفتند. معیار های ورودی شـامل دانـشجوی پرسـتاری وحداقل یک ترم پرستاری را گذرانده باشدکه در نهایت 330 نفر واجد معیارهای پژوهش بودند.
به منظـور جمـع آوری اطلاعـات از دو پرسـشنامهاستفاده گردید:
1- پرسشنامه جمعیت شـناختی کـه سـن، جـنس،وضعیت تأهل، هزینـه، معـدل، شـغل، میـزان تحـصیلات،تحـصیلات پـدر، تحـصیلات مـادر، میـزان دسترسـی بـه اینترن ت، مک ان اس تفاده از اینترن ت، دلای ل اس تفاده ازاینترنت، نوع سایت و… را شامل مـی شـد.ایـن پرسـشنامهبراساس مطالعات مختلف از سایر پرسشنامه ها، پایان نامهها و نظرات اساتید، بـا کمـک اسـاتید راهنمـا و مـشاورانتنظیم گردید، اعتبار پرسشنامه از طریق اعتبار محتوی و بانظر خواهی از 10 نفر از اعـضای هیـأت علمـی دانـشگاهعلوم بهزیستی و توانبخشی ارزیابی و تأیید شد.
2-“پرسشنامه اعتیاد با اینترنـت” یانـگ(IAT) در سـال 1998 توسـط کیمبرلـی یانـگ سـاخته شـده، .ایـن پرس شنامه در 20 عب ارت طراح ی ش ده و ب ا اس تفاده از مقیاس پنج نقطه ای لیکرت(به ندرت =1، گاهی اوقات=2، اغلب=3، بیشتر اوقات=4 و همیشه=5) مورد ارزیـابی قـرارمی گیرد . حداقل نمـره کـسب شـده از ایـن مقیـاس20 وحداکثر نمره 100 می باشد. براساس نمره های کسب شـدهاز این مقیاس افراد در سه گروه، نمـره ی بـین 20 تـا 49 کاربرطبیعی، 50 تا 79 اعتیـاد خفیـف، 80 تـا 100 اعتیـادشدید تفسیر می شود(21).
روایی محتوایی آزمون بـه 10 نفـر متخـصص دادهشد متخصصان مـتن ایـن پرسـشنامه را بـا مـلاک هـایتشخیصیDSM-IV-TR برای تشخیص اعتیاد اینترنتـیبررسی کرده و روایی محتوای آن را تایید کردنـد.علـوی وهمکاران در پژوهش خود برای نسخه فارسی پرسشنامه 5 عامل»صرف زمان بیش از حد از اینترنـت«،» اسـتفاده ازاینترن ت جه ت ک سب آرام ش روان ی «، »برج ستگی«، »استفاده مرضی از چت روم«،» بـی تـوجهی بـه وظـائفشغلی و تحصیلی« را استخراج نموده اند و علاوه بـر ایـنبرای این پرسشنامه دو نوع روایی دیگر محتوایی و افتراقی( 5/0=r) و سه نوع پایایی (بازآزمایی (79/0= r)، همسانیدرونـــی (88/0=α) و تنـــصیف (82/0=r) بـــه دســـتآوردند(21). نسخه فارسی این مقیاس در ایـران نیـز مـورداستفاده قرار گرفته و ناستی زایـی پایـایی آن را بـا آلفـایکرونباخ 81/0(6) و قاسم زاده با آلفای کرونباخ 88/0 تأییدکرده اند (26). برای جمع آوری داده ها ابتدا با کسب مجوزلازم از دانـشگاه، بـا مراجعـه بـه آمـوزش دانـ شکدههـای موردنظر مجوز ورود به دانشکده های پرستاری اخـذ شـد،لیست اسامی دانشجویان به تفکیک مقطع تحصیلی گرفتهشد و به روش نمونهگیری تصادفی نمونه مورد نظر انتخاب شد. از آموزش دانشکده برنامه کلاسی و روزهـای حـضوردان شجویان انتخ اب ش ده، گرفت ه ش د و در روز ح ضوردانشجو، به کـلاس وی مراجعـه شـد و از وی درخواسـتگردید که در صورت تمایل پرسشنامهها را تکمیل نماییـد. تکمیل پرسشنامهها بین 7 تا 10 دقیقه زمان نیـاز داشـت.
ای ن فراین د ب رای ه ر دان شکده تک رار ش د ت ا تم امی
دانـشجویان مـدنظر پرسـشنامه هـا را تکمیـل نمودنـد. در صورت مایل نبودن دانشجویی بـه شـرکت در پـژوهش، ازلیست سایر دانشجویان، به تصادف نفری دیگری انتخـابشده و جایگزین وی میشد.
کل فرایند گردآوری دادهها 4 ماه به طول انجامیـد.
پس از گردآوری داده ها،اطلاعات با اسـتفاده از نـرم افـزارSPSS v.21 و بــا اســتفاده از آزمــون هــای آمــاریتوصیفی(فراوانـی ) و تحلیلـی(کروسـکال والـیس و یومـانویتنی و ضریب همبستگی اسپیرمن) تجزیه و تحلیل شـد.
ملاحظات اخلاقی ضورت گرفته در ایـن پـژوهش شـامل:
اخذ مجوزهای لازم از دانشگاه کسب شد . همچنین از کلیهی افراد مورد پژوهش بـرای شـرکت در مطالعـه رضـایتآگاهانه اخذ گردید و به آزمودنی ها این اطمینـان داده شـدکه نتایج به طور محرمانه نگهـداری خواهنـد شـد. سـپساهداف پژوهش بـرای دانـشجویان توضـیح داده شـد و درنهایت به کسانی که به طور داوطلبانه مایل بـه شـرکت درپژوهش بودند، پرسشنامه ها ارائه شـد. در ضـمن کـدهای26 گانه کمیته اخلاق در پژوهش کشوری رعایت گردید ودانشجویان این آزادی را داشتند که هر موقع تمایل داشتنداز پژوهش خارج شوند.

یافتهها

تع داد 330 نف ر از دان شجویان پرس تاری در ای ن
پژوهش شرکت داده شدند، کـه از آن هـا 178 نفـر دختـر
جدول 1: توزیع فراوانی مطلق و درصد نسبی آزمودنی های پژوهش به تفکیک وضعیت اعتیاد به اینترنت
فراوانی نسبی فراوانی مطلق وضعیت اعتیاد به اینترنت
82/3 237 بدون اعتیاد (عادی)
16/7 48 اعتیاد خفیف
1/0 3 اعتیاد شدید
100/0 288 جمع

(9/53% نمونــه هــا ) و 152 نفــر پــسر (1/46 %) بودنــد.
همچنین 247(5/75%)نفراز دانشجویان مجرد وبقیه متأهلبودند. میانگین سنی نمونـه هـا پـژوهش 34/24 سـال بـاانح راف معی ار 481/4 ب ود، 63% اف راد بیک ار و 37% از دانشجویان شاغل بودند. سـاعات اسـتفاده از اینترنـت از 1 ساعت تا 80 ساعت در هفته متغیـر بـود (53%کمتـر از 10 ساعت در هفته، 5/11%درصـد بـین 11 تـا 16 سـاعت درهفته و 1/29% بیـشتر از 16 سـاعت در هفتـه) و متوسـطزمان استفاده 56/14 ساعت در هفته بود. دسترسی بیـشترافراد (9/64%) به اینترنت از طریـق منـزل بـود. همچنـین(8/68%) از دانشجویان پرستاری به تنهـایی(در خلـوت) از اینترنت استفاده می کردند. 3/94 درصد نمونه ها پـدران و 5/89 درصد نمونه ها مادران باسوادی داشتند، بـه طـوریکـه 15/17 % از دانـشجویان پرسـتاری کـه دارای پـدران باســواد بودنــد، اعتیــاد بــه اینترنــت داشــتند و 7/17% از دانشجویان پرستاری که دارای مادران باسواد بودند اعتیـاداینترنتی داشتند .همچنین 4/80 % از نمونه هـای پـژوهشکامپیوتر شخصی داشتند و 94 % از آنها از اینترنت استفادهم ی کردن د. ب ر اس اس نت ایج ب ه دس ت آم ده 69% از دانشجویان پرستاری از سایت های داخل کشور بازدید میکردند و 2/53% از آنها هم از سایت های پرستاری خارج ازکشور بازدید می نمودند، با توجه به جدول 1 که به شـیوعکاربران معتاد به اینترنت و کاربران بدون اعتیاد به اینترنتپرداخته است، نشان داد که 7/17% از دانشجویان پرستاریاعتیاد اینترنتی داشتند (جدول 1).
نتایج پژوهش نشان داد کـه در 11 مـورد شـامل:
جنسیت، وضعیت کامپیوتر شخصی، سایت هـای علمـی،وبلاگ شخصی، وب سایت شخصی، گفتگـوی اینترنتـی (چت)، گوش دادن به موسیقی، وب گردی، دوست یابی،بازیهای اینترنتی، کار با وبلاگ تقاوت معناداری ازلحـاظآماری با اعتیـاد بـه اینترنـت وجـود دارد و در 16 مـوردشامل: مقطع تحصیلی، وضـعیت اشـتغال، نـوع اشـتغال،وضـعیت تأهـل، نـوع دسترسـی بـه اینترنـت (دانـشگاه، ADSL، وایرلس و تلفـن همـراه)، نحـوه ی اسـتفاده ازاینترنت (به تنهایی، در جمع دوستان، در جمـع خـانواده)، سایتهای سرگرمی، سایتهای تبلیغاتی، سـایتهای هنـری،سایتهای پرستاری، پـست الکترونیکـی (ایمیـل )، دانلـود
جدول 2: متغیر های آماری اعتیاد به اینترنت دانشجویان پرستاری شرکت کننده بر حسب متغیرهای جمعیت شناختی

فیلم، اخبار، اسـتفاده ی آموزشـی از اینترنـت، اطلاعـاتمربوط به حرفه ی پرستاری، مکـان اسـتفاده از اینترنـت (خانه، دانشگاه، کافی نت، خوابگاه) از نظر آماری معنـادارنبوده است (جدول 2).

جدول 3: همبستگی اعتیاد به اینترنت با متغیرهای جمعیت شناختی در دانشجویان پرستاری شرکت کننده
مقدار احتمال
(P-VALUE) ضریب همبستگی انحراف معیار میانگین تعداد متغیر
0/595 0/036 4/48 24/34 217 هزینه اینترنت
0/741 -0/020 1/53 16/78 330 سن
0/332 -0/060 19902/68 15941/80 332 معدل
*<0/001 0/322 2/28 2/72 249 مدت زمان استفاده از اینترنت در روز
*<0/001 0/299 14/95 14/56 271 مدت زمان استفاده از اینترنت در هفته
0/282 -0/067 3/15 5/12 282 سال های استفاده از اینترنت
همچنین بین سن، معدل، هزینه استفاده از اینترنت،سال های استفاده از اینترنت با اعتیاد به اینترنت رابطـه یآماری معناداری وجـود نـدارد ولـی بـین زمـان اسـتفاده از
اینترنت به روز، زمان استفاده از اینترنـت در هفتـه تفـاوتمعنـاداری از لحـاظ آمـاری بـا اعتیـاد بـه اینترنـت وجـود دارد(001/0p<) (جدول 3).
*= (معناداربودن آماری Significant)

از کل دانشجویانی که بازدید از سایت های خبـری،هنری، پرستاری، تبلیغاتی، علمی داشتند میزان اعتیـاد بـهاینترنـــت از بازدیـــد از ســـایت هـــای تبلیغـــاتی بـــامیزان3/26%نسبت به بقیه بیشتر بود.
در پــژوهش حاضــر 1/76% چــک کــردن پــست الکترونیک، 5/44% آنها در چـت روم، 3/27% بـازی هـایاینترنتی و 8/45% وبگردی را شامل مـی شـوند، براسـاسآخرین پژوهش های انجام شده در ایـران، بیـشتر اسـتفادهکنندگان از اینترنـت جوانـان هـستند و 30% چـک کـردنپست الکترونیکی، 35% آنها در چت روم، 28% بازی هـایاینترنتی، و 25% نیز مشغول جستجو در شـبکه ی جهـانیهستند(21).

بحث

امـــروزه زنـــدگی همـــه ی افـــراد وا ز جملـــهدانـشجویان پرسـتاری بـا اینترنـت درآمیختـه و تحـولات عمیقـی در ابعـاد مختلـف زنـدگی امـروزی ماننـد تحـول نظ ام ارتباط ات، تح ول مع انی زم ان و مک ان، تح ولمعنـا و شـیوه تولیـد و تـرویج علـم، آمـوزش ویـادگیری،و بروز اشکال نوین هویت به وجود آورده است(27).
یافتــه هــای مطالعــه ی حاضــر نــشان داد کــه
3/82% از دانــشجویان مــورد مطالعــه اعتیــاد نداشــتند و
7/17% اعتیــاد اینترنتــی داشــتند . در مــورد آمــار شــیوعاعتیــاد بــه اینترنــت در جوامــع مختلــف آمــار بــسیارمتفاوتی ارائـه شـده اسـت؛ امـا بـه طـور متوسـط نـسبتمعتادان اینترنتـی حـدود 2 تـا 5 میلیـون در ازای هـر 50 میلی ون کـاربر ع ادی اس ت؛ بـه عب ارت دیگ ر 5% ت ا
10% از کـــاربران از اینترنـــت دچـــار مـــشکل اعتیـــاداینترنتـی هـستند(28). بـر طبـق نتـایج وانـگ (Whang) کــه در کــشور کــره صــورت گرفــت 4/18% در معــرض اعتیاد به اینترنت قرار دارند(29).
در مطالعــه ی علــوی و همکــاران در ســال 1389 ب ر روی دان شجویان دان شگاههای ش هر اصـفهان انجـامدادنــد نــشان داد کــه 6/17% از گــروه نمونــه مبــتلا بــهاعتیــاد اینترنتــی و 4/82 % هــم ســالم تــشخیص داده شدندکه این آمـار بـا نتـایج مطالعـه ی حاضـر همـسو مـیباشد(30).
اغلـب شـرکت کننـدگان در ایـن بررسـی از محـلخانه(213نفـر ،9/64%) بـه اینترنـت دسترسـی داشـته انـدو میزان دسترسـی بـه اینترنـت از کـافی نـت، خوابگـاه ودانــشگاه در پــایین تــرین رتبــه قــرار داشــته اســت. در پــژوهش باســتانی نیــز بیــشترین مکــان اســتفاده از اینترنــت بــه ترتیــب خانــه، دانــشگاه و مکــان هــایدیگــر(کتابخانــه عمــومی، محــل کــار و کــافی نــت) گزارش شده است(31).

دیگ ر یافت ه ه ای پ ژوهش حاض ر ح اکی از آن
بود کـه بـین جنـسیت و زمـان اسـتفاده از اینترنـت ر روزبا اعتیـاد بـه اینترنـت رابطـه ی آمـاری معنـاداری وجـوددارد کـــه بـــا یافتـــه هـــای فرانگـــوس و همکـــاران (Frangos et al) (15)، کــانن و همکــاران (Canon et al) (9) و حــسینی ویغمــایی(32)همــسو مــی باشــد .
یافت ه ه ای پ ژوهش حاض ر ح اکی ازآن ب ود ک ه ب یناســتفاده از پــست الکترونیکــی بــا اعتیــاد بــه اینترنــترابطــه ی معنــا داری وجــود نــدارد، همچنــین دختــرانبیــشتر از پــسران از پــست الکترونیکــی اســتفاده مــیکردنــد. ،وهمینطــور بــین اســتفاده از وب بــا اعتیــاد بــهاینترنــت رابطــه ی آمــاری معنــا داری وجــود دارد، بــه طوری که پـسران بیـشتر از دختـران از وب اسـتفاده مـیکردنـد کـه نتـایج پژوهـشگرانی چـون جکـسون، ارویـن، گ ـاردنر و اشــمیت (Jackson, Ervin, Gardner &
Schmitt) (33)، فرانگــــوس وهمکــــاران (Frangos)
(15) مطابقـ ت دارد، نـ اردی (Nardi) (34)بیـ ان مـ ی کنـد کـه وبـلاگ بیـان احـساسات و ایـده هـای درونـی فرد است، و گـاهی اوقـات تـلاش در جهـت پیـدا کـردنمطال ب جدی د، هم ین ام ر س بب م ی ش ود ک ه اف رادبیشتر وقت خود را در اینترنت سپری کنند.
در خــصوص رابطــه ی میــان دانلــود موســیقی،س ایت هـای علم ی، بازیه ای اینترنت ی، ب ا اعتی اد ب هاینترنـت داده هـا حـاکی از آن بـود کـه رابطـه ی آمـاریمعنـا داری وجـود دارد. ایـن یافتـه ی پـژوهش بـا یافتـه هــای درگــاهی و همکــاران(18)، کــانن و همکـ اران (Canon) (9)، نـــادی و همکـــاران (35) همـــسو مـــیباش د. ب ین وض عیت س ن، وض عیت اش تغال ووض عیتتأهل با اعتیـاد بـه اینترنـت همبـستگی آمـاری معنـاداریوجــود نــدارد کــه بــا یافتــه هــای پــزوهش کریمــی و همکـــاران(36)و همچنـــین زربخـــش و همکـــاران (1) همسو می باشد.
نت ایج ح اکی از ای ن مطالع ه در خ صوص نح وهی اس تفاده از اینترن ت ح اکی از آن بـود ک ه بی شترینمیــزان پاســخ دهنــدگان بــه تنهــایی(درخلــوت)(198 نفـــر8/68%) از اینترنـــت اســـتفاده مـــی کردنـــد، درپژوهــشی کــه نــورمن نــای (Norman Nai) در ســال 2000 انجام داد این نتیجه حاصـل شـد کـه هـر چـه قـدرمیــزان اســتفاده از اینترنــت افــزایش یابــد افــراد زمــانکمت ری را ب ا دوس تان و فامی ل م ی گذرانن د، کمت ر ب هخریـد مـی رونـد یـا حتـی تلویزیـون تماشـا کننـد. اگرچـه اکث ر کــاربران اینترنت ی مــی توان ـد بــا اس تفاده از پــستالکترونیک ی ب ا خ انواده ی ا دوس تان خ ود ارتب اط برق رار کنند اما از این طریـق هرگـز نمـی تواننـد بـا آن هـا قهـوهبنوشند یـا آن هـا را در آغـوش بگیرنـد (37). پـژوهش هـان شان داده ان د یک ی از آث ار واب ستگی ب ه اینترن ت ای ناسـت کـه افـراد وابـسته، زمـان کمتـری را بـا خـانواده یخــود مــی گذراننــد، و زمــان بیــشتری را در تنهــایی بــااینترنــت مــ ی گذراننــد، از علائــم ای وابــستگی، گوشــهگیـری، اخـتلال در الگـوی خـواب، احـساس نیـاز بـه تنهـابودن و فراموش کـردن مـسئولیت هـای خـانوادگی اسـت،از سوی دیگر، باید بـه ایـن امـر اذعـان داشـت کـه همـینعامل انزوا باعث تشدید اعتیاد دربین افراد می گردد.
بــا توجــه مطالعــات موجــود در زمینــه متوســط ســاعات اســتفاده از اینترنــت در هفتــه و بــر اســاستعریــف منــابع علمــی، کــسانی بــه مقــدار زیــادی ازاینترن ت اس تفاده ک رده ان د(ح دود25 ت ا 40 س اعت) و کسانی که 5تـا 10 سـاعت از اینترنـت اسـتفاده کـرده انـدجزء گروهی که به میـزان کمـی اسـتفاده کـرده انـد قـرارم ی گیرن د. هم ان ط ور ک ه در یافت ه ه ا اشـاره ش د
درصــد قابــل تــوجهی (5/40%) از دانــشجویان پرســتاری ب یش از 10 س اعت در هفت ه از اینترن ت اس تفاده ک ردهان د(38). همچن ین 5/64% ب ه ط ور ن امنظم و س اعات
متغیر از اینترنـت اسـتفاده مـی کردنـد. سـاپیرا (Sapyra) طـــی پژوهـــشی بـــ ر روی دانـــشجویان در فلوریـــدای آمریک ا ب ه ای ن نتیج ه رس یدند ک ه اکث ر اف رادی ک هاعتیاد بـه اینترنـت داشـتند، بـیش از 30 سـاعت در هفتـهاز اینترن ت اس تفاده مـی نمودن د و اکث را اس تفاده غی رمفید 10 برابر بـیش از اسـتفاده مفیـد بـود(39). پـژوهشکیمبرل ی (Kimberly) ن شان داد معت ادین ب ه اینترن ت 38 ساعت در هفته و بیـشتر صـرف برقـراری ارتبـاط هـابا مقاصد غیر پژوهشی و غیر کاری می نمایند(40).
با توجـه بـه مبـاحثی کـه در بـالا ذکـر شـد جـای
آن دارد به این پدیده به عنـوان یـک مـشکل روانـی کـهاغلـب گریبـانگیر نـسل جـوان و آینـده سـاز جامعـه مـی باشد توجـه جـدی مبـذول گـردد و از طریـق آمـوزش درخانواده هـا، مـدارس و دانـشگاه هـا فرهنـگ اسـتفاده یصــحیح از کــامپیوتر، اینترنــت و امکانــات آن جــایگزینشیوه های غلط گردد.
درایــن پــژوهش وضــعیت روانــی دانــشجویان درزمـان تکمیـل پرسـشنامه، عـدم ارایـه ی پاسـخ مناسـب از ط ـرف ش ـرکت کنن ـدگان در پ ـژوهش و ع دم امکــانپیگیـری هـای بعـدی از محـدودیت هـای ایـن پـژوهش بود. بنابراین توصیه مـی شـود کـه ادامـه ی ایـن مطالعـهبا مرحله ی پیگیری طولانی تر انجام شود.

2897902152162

نتیجه گیری
اعتیاد به اینترنت به عنوان یک اختلال روانی اخیـرامورد توجه قرار گرفته است و به تدریج به تعداد مددجویانیکه به این دلیل به درمانگاه های روان پزشکی مراجعه میکنند افزوده می شود. پیـشنهاد مـی شـود یـک برنامـه یجامع اطلاع رسانی طراحی شود که درآن بر تأثیر اینترنـتبر روی دانشجویان پرستاری، سبک زنـدگی شـان تمرکـزشود و به این ترتیـب عـلاوه بـر افـزایش آگـاهی، نـوعیحساس سازی نیز درگروه پرستاری صورت پذیرد. همچنین اثربخشی انواع مداخلات مبتنی بر اینترنـت نـشان دهنـدهنیاز به برنامه ریزی آمـوزش در راسـتای ارتقـای هـر چـه

153178157425

منابع
بیشتر دانش و القاء رفتارهای سالم در دانشجویان پرستاریمی باشد . با توجه به یافته هـا، پیـشنهاد مـی شـود ضـمنفراهم کردن امکانات و شرایط مشاوره ی مناسـب و مـؤثربرای دانشجویان پرستاری، با ارائه ی راهکارهای مناسـبدر جهت کاهش آن، از بروز عوارضی نظیر اعتیاد اینترنتـیجلوگیری شود . متخصصین روانپزشکی و روانشناسی که در امر بهداشت روان فعالیت می کنند لازم است تـا در مـوردمشکلات روانی ناشی از اعتیـاد اینترنتـی نظیـر اضـطراب،افـسردگی، پرخاشـگری، نارضـایتی شـغلی و تحـصیلی درمیان معتادان به اینترنت آگاهی داشته باشند.

تشکر و قدردانی
این پژوهش برگرفتـه از پایـان نامـه طـی قـراردادشماره20544مورد حمایت مالی دانشگاه علوم بهزیـستی وتوانبخشی انجام گرفته است. لذا نویـسندگان برخـود لازممی دانند که از کلیه ی واحدهای دانشگاه مذکور، معاونـتپژوهشی دانشگاه علوم بهزیـستی و توانبخـشی، مـسئولیندانـشکده هـای پرسـتاری علـوم پزشـکی تهـران، شـهید بهشتی، ارتش، بقیه اﷲ، ارتش، تربیت مـدرس و دانـشگاهآزاد اسلامی و همچنین کلیه دانشجویان پرستاری شـرکتکننده ودر نهایت از جناب آقای پوریا رضا سلطانی، جنـابآقای مهدی عبداله زاده وسرکار خانم دکتر فریـده یغمـاییکــه همکــاری صــمیمانه ای را در مراحــل اجرایــی بــاپژوهشگران یاری نمودند تشکر و سپاسگزاری می گردد.

.1 Zarbakhsh Bahri M, Rashedi V, Khademi M. Loneliness and Internet addiction in students. Journal of Health Promotion Management 2013;2(1):32-8.(Persian).
.2 Ghaffari M, Ahadi H. A consideration of emotional self-awareness and impulse control effect on decreas of social withdrawal and compulsion use of internet. J of Psychology Studies. 2007;3(2):91107.(Persian).
.3 KHajehmougahi N, Alasvand M. The studying of predictor personality variables of internet

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

addiction. J of Scientific Medical. 2010;9(4):359-66.(Persian).
.4 Internet World Stats. World Internet Users and Population Stats. [cited 2012 June 30].Available from:http:// www.internetworldstats.com.
.5 Alavi S, Eslami M, Maracy M, Najafi M, Jannatifard F, Rezapour H. The Psychometric properties
Generalized pathological internet use Scale (GPIUS) in Internet users students of Isfahan Universities. J of Knowledge & Research in Applied Psychology. 2009;0(40).38-51.(Persian).
.6 Nastizaee N. Exploration of relationship between general health and internet addiction . J of Zahedan University of Medical Sciences and Health Services. 2009; 11(1): 57-63.(Persian).
.7 Gonzalez NA. Internet addiction disorder and its relation to impulse control. [Dissertation] USA: Texas University,Collage of Psychology. 2008: 6-25.
.8 Nalwa K, Anand RP. Internet Addiction in students: A cause of concern. Journal of CyberPsychology & Behavior.2003;6(6):653-7.
.9 Canan F, Ataoglu A, Ozcetin A, Icmeli C. The association between Internet addiction and dissociation among Turkish college students. J of Comprehensive Psychiatry.2012;53(5):422-6.
.01 Davis RA, Flett GL, Besser A. Validation of a new scale for measuring problematic Internet use: Implications for pre-employment screening. J of CyberPsychology & Behavior. 2002;5(4):331-45.
.11 Young KS. Internet addiction: The emergence of a new clinical disorder. J of CyberPsychology & Behavior.1998;1(3):237-44.
.21 Knox D, Daniels V, Sturdivant L, Zusman ME. College student use of the Internet for mate
selection. J of College Student. 2001;35(1):158-60.
.31 Anderson KJ. Internet use among college students: An exploratory study. J of American College Health.2001;50(1):21-6.
.41 Li L-h, ZHang L-p, Liu Z-l. Impact of Emotional intelligence on internet addiction disorder among students at a College in Weifang. J of Preventive Medicine Tribune. 2010;9(5):006-9.
.51 Frangos C, Kiohos A. Internet addiction among Greek University students: Demographic associations with the phenomenon, using the Greek version of Young’s Internet Addiction. J of International Economic Sciences and Applied Research. 2010;3(1):49-74.
.61 Mardani Hamuleh M, Heidari H, Changiz T. Evaluation of clinical education status from the viewpoints of nursing students. Iranian J of Medical Education. 2011;10(4):500-11.(Persian).
.71 Steptoe A, Wardle J, Cui W, Bellisle F, Zotti AM, Baranyai R, et al. Trends in smoking, diet, physical exercise, and attitudes toward health in European University students from 13 countries, 19902000. J of Preventive Medicine. 2002;35(2):97.
.81 Dargahi H, Razavi M. Internet addiction and its determinants in residents of Zone 2 West of Tehran . J of Payesh. 2008; 6(3): 265-72.(Persian).
.91 vezeshfar F. Prevalence of Internet addiction in users cafes lar. J of Fundamentals of Mental Health. 2005;7(25-26):27-33.(Persian).
.02 Bahri N, Sadegh Moghadam L, KHodadost L, Mohammadzadeh J, Banafsheh E. Internet addicton status and its relation with students general health at Gonabad Medical University. J of Modern Care.
2011;8(3):166-73.(Persian).
.12 Alavi SS, Jannatifard F, Eslami M, Rezapour H. Survey on validity and reliability of diagnostic questionnaire of internet addiction disorder in students users. J of Zahedan Research of Medical Sciences.2011;13(7):34-8.(Persian).
.22 Murali V, George S. Lost online: An overview of internet addiction. J of Advances in Psychiatric Treatment. 2007;13(1):24-30.
.32 Fayazbakhsh A, KHajeh Kazemi R, Soleymani NM, Rahimi F, Jahangiri L, Heydari S. The Internet usin and health: students’knowledge, attitude and lifestyle related to the internet. J of Hakim Research. 2011;14(2):96-105.(Persian).
.42 Ministry of Health and Medical Education. Statistics and Information Technology Office.[cited 2013 June 30].Available from.http:// it.behdasht.gov.ir.
.52 Jafary Nodoushan M.A, Alipour Nodoushan Kh, Mirizadeh M, Ahmari Tehran H, Norouzinejad Gh, Sadeghi Yekta T. The Survey of Relationship General Health Status between Internet Addiction in QomUniversity of Medical Sciences Student in 2010-2011.J of Qom University of Medical Sciences. 2012;6(3):86-90.(Persian).
.62 Ghasemzadeh L, Shahraray M, Moradi AR. The study of degree of prevalence to internet addiction and its relation with loneliness and self esteem in high schools students of Tehran. J of Education. 2007; 23 (1): 41-68.(Persian).
.72 Von AD, Ebert S, Ngamvitroj A, Park N, Kang DH, Predictors of health behaviors in college students. J of Advanced Nursing. 2004; 48(5): 653-474.
.82 Alavi S, Eslami M, Maracy M, Najafi M, Jannatifard F, Rezapour H. Psychometric properties of young internet addiction test. J of Behaviour Sci. 2010; 4 (3): 183-89.(Persian).
.92 Whang LS, Chang G, Lee S. Internet over-user’s psychological profiles: A behavior sampling analysis on internet addiction. J of Cyber Psychology& Behavior. 2003; 6(2): 143-50.
.03 Alavi SS, Jannatifard F, Eslami M, Rezapour H. Survey on validity and reliability of diagnostic questionnaire of internet addiction disorder in students users. J of Zahedan Research of Medical Sciences.2011;13(7):34-8.(Persian).
.13 Anderson CB. When more is better: number of motives and reasons for quitting as correlates of physical activity in women.J of Health Education Research. 2003; 18 (5): 525-537.
.23 Hoseini M, Yaghmaei F. Internet addiction of college students of nursing and midwifery, paramedical rehabilitation of Shahid Beheshti University of Medical Sciences. Research projects Research Committee.2011; Abstrat:1-2.(Persian).
.33 Jackson LA, Ervin KS, Gardner PD & Schmitt N. Gender and the internet:Women communicating and men searching. J of Sex Roles. 2001;44: 363-380.
.43 Nardi Bonnie A,Schiano Diane J,Gumbrecht M, Swartz L.Why we blog. J of Communications of the ACM.2004;47(12):41-46.
.53 Nadi M, Sajadian E. The relationship between depression and social isolation of young Internet users during daily routine. J of behavioral sciences research. 2008;4(1):33-8.(Persian).
.63 karimi M, Rafiei H, Motamedi H, Mohagheghi H, Soltani R. The study of Relationship Between social health and internet addiction in students of University of Social Welfare And Rehabilitation Sciences. Research projects Research Committee. 2013;Chapter4:135-50.(Persian).
.73 Patrick F, Joyce J. Internet Addiction: Recognition and Intervention. Journal of Psychiatry Nurs. 2008; 22(9):59-60.
.83 Misra R. Academic stress of college students: comparison of student and faculty perceptions. J of College Student. 2000; 21: 1-10.
.93 vezeshfar F. Prevalence of Internet addiction in users cafes Lar.J of Fundamentals of Mental Health. 2005;7(25-26):27-33.(Persian).
.04 Omidvar A, Saremi AA. Internet addiction: Description, Etiology, Prevention, Therapy and Scales of the Internet Addiction Disorder.1st ed. Mashhad: Tamrin Publisher.2010; 37-75.(Persian).
Internet addiction and its related factors among nursing students in Tehran University of Medical Sciences in 2013

Kiany T (MSc.) – Fallahi Khoshknab M (Ph.D) – Dalvandi A (Ph.D) – Hosaini MA (Ph.D) – Nourozi K (Ph.D).

Introduction: In recent years, internet is becoming an integral part of individuals, especially activities in everyday life. Continual technological change, first question that comes to mind is the internet addiction status among nursing students at universities. The aim of this study was to determine internet addiction and its related factors among nursing students in Tehran University of Medical Sciences in 2013.
Method: In this analytical study, 330 Nursing Students from Tehran Universities of Medical Sciences enrolled in the study. Data collection were carried out using Young’s Internet addiction test and demographic variables questionnaire and then analyzed using SPSS version 21.
Results: Based on our findings, 82.3% of the students did not have Internet addiction.There were statistically significant relationship between internet addiction and demographic variables including gender, status, personal computers, science websites, personal blogs, personal websites, Webchat (chat), listening to music, surfing the Web, making friends, playing online games, blogging, duration of internet use per hours per day, time of the week, time of Internet use (P < 0.001).
Conclusion: The findings of this study indicate that 17.7% of the nursing students in this study had Internet addiction. Regarding the increased pattern of Internet use among students, appropriate training programs and effective Internetbased interventions to promote knowledge and inspire healthy behaviors in the nursing students, are essential.

Key words: Internet, internet addiction, nursing student


پاسخ دهید